Cumartesi , Nisan 11 2020
Son Dakika
Anasayfa / HAYVANCILIK / Küçükbaş Hayvancılık / Koyun Yetiştiriciliği / Koyunculukta İki Yılda Üç Kez Kuzulatma Nasıl Yapılır ?
Koyunculukta İki Yılda Üç Kez Kuzulatma Nasıl Yapılır ?

Koyunculukta İki Yılda Üç Kez Kuzulatma Nasıl Yapılır ?

Koyunculukta İki Yılda Üç Kez Kuzulatma Nasıl Yapılır ?

Sık kuzulatma sistemleri arasında en yaygın kullanım alanı bulmuş iki yılda üç kuzulatma sistemi 1980 yıllardan itibaren uygulanmaya başlanmıştır.

Bu kuzulatma yöntemi iki şekilde uygulanabilmektedir.

– Birinci Yöntem;

İlk önce sürü iki alt gruba ayrılır. İlk yıl 1. sürü yılda iki kez, 2. sürü ise yılda bir kez tohumlanır. Ertesi yıl ise 1. sürü bir kez, 2. sürü iki kez tohumlanır. Böylece bu sürüde iki yılda üç kuzulatma uygulanmış olur. Koyunların sıra ile kuzulatılması ile yıl da iki kuzulatmadan doğacak aksaklıklar giderilmeye çalışılır. Ancak bu yöntemde yılda iki kez kuzulatılan koyunlar için yılda iki kuzulatma sistemindeki koşullar yerine getirilmelidir.

Koyunculukta Yılda İki Kez Kuzulatma Nasıl Yapılır ?

Koyunculukta İki Yılda Üç Kez Kuzulatma Nasıl Yapılır ?

– İkinci Yöntem;

Koyunlar kuzuladıktan 3 ay sonra tekrar tohumlanır, böylece iki kuzulama arası süre 8 ay olarak gerçekleşir. Bu 8 aylık İki kuzulama aralığının 5 ayı gebelik, 1.5-2 ayı laktasyon dönemi ve kuruya ayrılma, son bir ayı ise flushing ve tohumlama işlemleri gerçekleştirilir. Koyunlar kuzuladıktan sonraki üç ay içinde tekrar tohumlama kondisyonuna ulaşması gerekir. Bunun için öncelikle laktasyon dönemi sonunda koyunlar kuruya ayrılmalıdır. Bu amaçla, düşük düzeyde besleme ile beraber eksik ve aralıklı sağım uygulamaları ile bir hafta içinde koyunların kuruya çıkmaları sağlanmalıdır. Koyunlar kuruya ayrıldıktan sonra yoğun bir besleme (flushing) ile koç katım kondisyonuna ulaşmaları sağlanır ve koyunların kızgınlık göstermeleri ve koç katım işleri yapılır.

Bu yöntemde sürü iki alt gruba ayrılır ve 4 ay aralıklarla tohumlanır. Koç katım (Aşım) işlemi sonlandırıldıktan iki ay sonra koyunlara gebelik kontrolü (ultrason) yapılmalıdır. Böylece kısır kalan koyunlara tespit edilir ve bu kısır koyunlar diğer sürüye alınır ve tekrar koç almaları sağlanır. Bu durumda gebe kalmayan koyunlar 4 ay içinde tekrar tohumlanmış olur. Burada önemli bir konu da üst üste 2 kez kısır kalan koyunların sürüden çıkarılmasıdır.

İki yılda üç kuzulatma sisteminin başarılı bir şekilde gerçekleştirilmesi büyük ölçüde koç katım zamanının iyi saptanmasına bağlıdır. Koç katım zamanı aynı zamanda kuzulama mevsimini de belirlemektedir. Koç katım mevsimi belirlenirken; koyunların çiftleşme mevsimi uzunluğu, kuzulamadan sonra kuzu beslenmesindeki doğal beslemenin varlığı ve kuzu eti fiyatları dikkate alınmalıdır.

İki ayrı grup olarak yönetilen sürülerde tohumlama ve kuzulama ayları aşağıda verildiği gibi olabilir:

Tohumlama Ayları Kuzulama Ayları
Sürü I Temmuz-Ağustos Aralık-Ocak
Sürü II Kasım-Aralık Nisan-Mayıs
Sürü I Mart-Nisan Ağustos-Eylül
Sürü II Temmuz-Ağustos Aralık-Ocak
Sürü I Kasım-Aralık Nisan-Mayıs
Sürü II Mart-Nisan Ağustos-Eylül

Kuzulamanın 8 ayda bir gerçekleştirilebilmesi için kuzulama süresin kısa olması gerekir. Bu konu koç katım süresinin süresi ile yakından ilgilidir. Koç katım süresinin en çok iki siklus uzunluğunda olması gerekir. Koyunlarda kızgınlıklar toplulaştırılarak koç katım süresi kısaltılabilir. Bunun için ya yapay hormon uygulanabilir ya da doğal yöntemler uygulanmalıdır. Doğal yöntemler olarak; koyunlar toplu olarak kuruya çıkartılır, koç katım öncesi (17 gün) koyunlar arasına uyarıcı koçlar salınır ve flushing uygulanmalıdır.

İki yılda üç kuzulatma sisteminin uygulanmasında aşağıda sıralanan koşulların yerine getirilmesi gerekmektedir.

Bunlar;

– Bu sistemin uygulanacağı koyun ırklarında tohumlama mevsimi uzun olmalıdır.

– Koyunlara entansif bir bakım ve besleme gerekmektedir.

– Koyunlarda tekrar kızgınlık oluşturmak için yapay üreme hormonları kullanma zorunluluğu yoktur.

– Elde edilen gelir kuzu eti üretimi yanında az miktarda da olsa sütten gelir.

– Koyunlarda sürü yenileme (reforme) oranı yüksektir.

İki yılda üç kuzulatma sisteminin Türk Merinos ırkı koyunlarda uygulanan bir çalışmada, Anaç koyun iki ayrı alt sürüye ayrılmış ve sürülere Ağustos, Aralık ve Nisan aylarında koç katılmıştır. Kuzulamalar ise Ocak, Mayıs ve Eylül aylarında olmuştur. Kuzulamadan ortalama 50 gün sonra koyunlar kuruya ayrılmış, kuruya ayırma; düşük düzeyde besleme, eksik ve aralıklı sağım uygulanarak bir hafta sürmüştür. Koyunlara tohumlamadan 3 hafta önce başlayan tohumlama içinde 3 hafta süren flushing uygulanmış, tohumlamadan 3 hafta önce uyarıcı önlüklü koçlar sürüye katılmıştır.

Koç katım 30 gün sürmüş, süre sonunda koçlar sürüden çıkarılmıştır. bitiminden 2 ay sonra ultrasonla gebelikler saptanmış, gebe olmayanlar takip eden tohumlanacak sürüye katılmıştır. Çalışmada elde edilen sonuçlar aşağıdaki tabloda verilmiştir. Çalışma sonuçlarına göre her üç tohumlama genelinde gebelik ve kısırlık oranları ortalama % 88 ve % 12 bulunmuştur. İkiz doğum oranı ise % 44 olarak gerçekleşmiştir.

Tohumlama Ayı AĞUSTOS ARALIK NİSAN GENEL
Gebe Sayı / Oran 1094 / % 90.1 340 / % 86.1 519 / % 85.0 1953 / % 88.0
Kısır Sayı / Oran 120 / % 9.9 55 / % 13.9 92 / % 15.0 267 / % 12.0
İkizlik Oranı % 47.6 % 39.0 % 40.0 % 44.0

Hakkında HB_Editör

İlginizi Çekebilir

Koyunların Verimini Nasıl Arttırabiliriz

Koyunların Verimini Nasıl Arttırabiliriz

Makalede Neler Var ?1 KOYUNLARDAN GELİRİMİZİ NASIL ARTIRIRIZ ?1.1 MODERN KOYUN ÜRETİM TEKNİKLERİ1.1.1 1. Koyunların …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.