Hayvanlarda Karın Şişmesinin Geleneksel Yöntemlerle Tedavisi

Hayvanlarda Karın Şişmesinin Geleneksel Yöntemlerle Tedavisi

Hayvanda karın şişkinliğini gidermek için bazı uygulaması kolay yöntemler halk arasında bilinmektedir. Bunlardan birisi Kahramanmaraş’ta üreticiler, köylüler tarafından uygulanmaktadır. Bu bölgede ve Küçük Asya’da doğal olarak yetişen Lübnan sediri ağacı (Kahramanmaraş’ta   KAMALAK   deniliyor).   Cedrus libani Loud = (C. libanotica Link) bu amaçla kullanılmaktadır. Cedrus libanotica Toros ve Antitoroslarda denizden 1300-2000 metreler arasındaki yüksekliklerde bulunur Krause, KUNTAY (1939), Kahramanmaraş’ta Kumarlı yaylasında, Göksun yolu üzerinde Püren civarında kendiliğinden doğal olarak yetişiyor.

Cedrus libani Küçük Asya’nın doğal materyalidir (Anonim, 1949). Ağacın kıyılmış yonga gibi parçalanmış kısımları alınır toprakta bir tenekenin yerleştirilebileceği bir çukur kazılır. Buraya teneke konulur. Tenekenin üzerinde çivi ile delikler açılır. Toprağın içine yerleştirilen bu delikli tenekenin üstüne ağacın parçalanmış yongaları yığılır. Bu yığının üzeri çamurla sıvanır. Çamurun üzerinde ateş yakılır. Ateşin verdiği sıcaklık ile sedir ağacının yongaları ısınır içlerindeki sıvı sıcaklığın etkisi altında damıtılır. Damıtılan sıvı tenekenin deliklerinden alttaki kaba akar. Böylece bir katran elde edilir. Bu katran, hayvanlarda yoncanın yenilmesi sonucunda meydana gelen karın şişkinliğini gidermek için kullanılır.

Karnı şişen hayvana bu katran koklatılır. Biraz ağız, burun etrafına sürülür. Hayvanın karın şişkinliği birkaç dakika içinde azalmaya başlar. Bu suretle hayvan ölümden kurtulur (Bu bilgi, Kahramanmaraş, Kumarlı köyünden Hacı Çetin’den alınmıştır.).

Bir başka uygulama olarak, karın şişkinliği olan hayvanın ön ayakları iki basamak merdivene çıkarılır. Ön ayakları yüksekte kalan hayvan gaz çıkarır ve karın şişkinliği gider. Birçok hayvanda karın şişkinliği görüldüğü zaman, hayvanlar bir tepeye yokuşa doğru sürülür, yokuşa doğru giden hayvanların karın şişkinliği gider.

Hayvanlarda Karın Şişmesinin Geleneksel Yöntemlerle Tedavisi

?

Bazen ineklerin ve besi, danalarının karnı şişer.  Bu şişkinlik sol tarafta olur.  İneğin aniden iştahı kesilir.  Hatta, sancı başlar.  Durgunlaşır.  İdrar ve dışkı yapmakta zorlanır.

Geviş getiren hayvanlar diğerlerinden çok farklı olarak üç bölümlü ön mideye sahiptirler.  Diğerlerinin midesine denk gelen abomasumun (şirden)dur.  Onun önünde sindirim işlevini yerine getiren yararlı mikroorganizmaların yaşadığı retikulum (börkenek), rumen (işkembe) ve omasum (kırkbayır) adı verilen bölümler vardır.

İşkembede sindirim olurken karbondioksit ve metan gibi gazlar çıkar.  Bu gazlar geğirme ile zaman zaman reflex olarak dışarıya atılırlar.  İneğin veya besi danasının karnının şişmesinin bir tek sebebi vardır.  Geğirmenin engellenmesi.

Geğirmeyi engelleyen sebepler ise çoktur.  Eğer yemek borusunu bir şey tıkarsa ineğin işkembesindeki gazlar geğirme suretiyle atılamaz.  Buna “serbest gaz birikmesi” adını veriyoruz.  Yemek borusunun patates, elma veya pancar gibi bir şey tıkayabileceği gibi, çevresinde oluşanı domuzbaşı (aktinomikoz, aktinobasilloz) ya da tümör de tıkayabilir.

Geğirmeyi engelleyen başka bir durum ise refleksi kontrol eden sinirin zedelenmesidir.  Bu durum çoğunlukla börkeneğe (retikulum) batan delici, yabancı cisim sonucunda ortaya çıkar.  Eğer işkembedeki gaz oluşumu serbest gaz birikmesi şeklinde değil, işkembe içeriğinin içinde hapsolmuş gaz kabarcıkları şeklindeyse, o zaman yine ineğin bu gazı geğirme ile çıkarması mümkün olmaz.  Şişlik artarak devam eder.

İneklerin Karnı Neden Şişer ve Gaz Birikmesi

Paylaşmak önemsemektir!


Yazar: HB_Editör